Cùng với sự thay đổi của môi trường kinh doanh, nhu cầu thông tin của doanh nghiệp cũng ngày càng cụ thể. Một chính sách mới không chỉ cần được cập nhật, mà còn phải trả lời được doanh nghiệp chịu tác động thế nào, cần chuẩn bị gì và đâu là những rủi ro cần lưu ý.

Đây cũng là dư địa để Doanh nhân & Công lý phát huy lợi thế của một chuyên trang của Báo Công lý: Theo sát các hoạt động kinh tế, đời sống doanh nhân, doanh nghiệp nhưng không tách khỏi chính sách, pháp luật và thực tiễn.

Từ ba góc nhìn khác nhau, các chuyên gia cùng gặp nhau ở một điểm: Làm rõ và phát huy bản sắc riêng của chuyên trang Doanh nhân & Công lý, qua đó tạo dấu ấn cho một Chuyên trang đặc biệt của Báo Công lý nhân dịp kỷ niệm 25 năm ngày thành lập Báo.

Trong cuộc trao đổi với Doanh nhân & Công lý, khi được hỏi với thế mạnh thông tin về doanh nghiệp, doanh nhân, chính sách và pháp luật, Chuyên trang Doanh nhân & Công lý của Báo Công lý cần làm gì để trở thành kênh thông tin tin cậy đối với doanh nhân, nhà đầu tư và cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài; qua đó giúp kiều bào tiếp cận chính sách, nhận diện cơ hội đầu tư, tháo gỡ vướng mắc pháp lý và kết nối hiệu quả hơn với môi trường kinh doanh trong nước, ông Nguyễn Trung Kiên - Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài (Bộ Ngoại giao), nguyên Đại sứ Đặc mệnh toàn quyền Việt Nam tại Áo kiêm nhiệm Cộng hòa Slovenia - đã chia sẻ một số định hướng nội dung đáng chú ý.

Theo ông Nguyễn Trung Kiên, với thế mạnh thông tin về doanh nghiệp, doanh nhân, chính sách và pháp luật, Doanh nhân & Công lý có thể quan tâm một số hướng nội dung gắn trực tiếp với nhu cầu của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài.

Thứ nhất, thông tin về các chủ trương, chính sách mới của Đảng, Nhà nước đối với người Việt Nam ở nước ngoài, làm rõ vị trí, vai trò của cộng đồng là bộ phận không tách rời của dân tộc, nguồn lực chiến lược quan trọng, góp phần nâng cao sức mạnh tổng hợp quốc gia và là cầu nối giữa Việt Nam với thế giới. Qua đó, giúp bà con hiểu rõ hơn định hướng phát triển đất nước, nhận diện những lĩnh vực có thể tham gia, đóng góp phù hợp với thế mạnh và nguyện vọng của mình.

Thứ hai, thông tin về các chính sách liên quan trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp của kiều bào, nhất là những vấn đề bà con quan tâm khi về nước sinh sống, làm việc, đầu tư, kinh doanh như quốc tịch, xuất nhập cảnh, cư trú, nhà ở, đất đai, thành lập doanh nghiệp và các chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu tư.

Thứ ba, thông tin về môi trường đầu tư, kinh doanh tại Việt Nam, những nhu cầu, lĩnh vực ưu tiên thu hút đầu tư của địa phương và cơ hội hợp tác với doanh nghiệp trong nước.

Trong đó, quan tâm các lĩnh vực kiều bào có thế mạnh như khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh; phát huy mạng lưới doanh nhân, hệ thống phân phối, logistics và thương mại điện tử của kiều bào để đưa hàng Việt Nam ra thị trường quốc tế. Những thông tin cụ thể về nhu cầu hợp tác, điều kiện triển khai và đầu mối liên hệ sẽ giúp bà con thuận lợi hơn trong tìm hiểu, lựa chọn cơ hội phù hợp.

Thứ tư, giới thiệu vai trò, đóng góp và những mô hình hợp tác hiệu quả của doanh nhân, trí thức kiều bào, nhất là trong đầu tư, sản xuất, kinh doanh, chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực và kết nối thị trường.

Thông qua thực tiễn hợp tác tại các địa phương, doanh nghiệp, viện nghiên cứu, cơ sở giáo dục và đào tạo, có thể giới thiệu những tổ chức, cá nhân tiêu biểu cùng các kinh nghiệm hữu ích để cộng đồng tham khảo. Đồng thời, phản ánh khách quan tâm tư, nguyện vọng, khó khăn và kiến nghị chính đáng của bà con, góp phần cung cấp thông tin phục vụ quá trình hoàn thiện và thực thi chính sách.

Từ góc nhìn kinh tế ứng dụng và chuyển đổi số, TS. Nguyễn Hoàng Hiệp - Chủ tịch Hội đồng Khoa học Viện Nghiên cứu Tin học và Kinh tế Ứng dụng (IIB), chuyên gia có hơn 25 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực công nghệ thông tin và quản lý kinh tế - cho rằng điểm đáng chú ý của Doanh nhân & Công lý chính là cách chuyên trang đặt hoạt động kinh doanh trong khuôn khổ pháp luật.

"Tôi có cơ hội hợp tác với Doanh nhân & Công lý trong một thời gian dài và nhìn chuyên trang từ góc độ của người làm kinh tế ứng dụng và chuyển đổi số. Điều tôi đánh giá cao nhất là chuyên trang đã chọn đúng một khoảng trống: Giao điểm giữa kinh doanh và pháp luật", TS. Nguyễn Hoàng Hiệp nhận định.

Theo TS. Nguyễn Hoàng Hiệp, báo chí kinh tế thường nhìn doanh nghiệp qua các con số tăng trưởng, lợi nhuận và giá trị cổ phiếu, trong khi Doanh nhân & Công lý đặt vấn đề sâu hơn: Doanh nghiệp đang kinh doanh trong khuôn khổ pháp lý nào, rủi ro nằm ở đâu và quyền lợi hợp pháp được bảo vệ ra sao khi tranh chấp xảy ra.

"Tôi đặc biệt chú ý tới những bài viết gắn cải cách tư pháp với đời sống doanh nghiệp, như Tòa án chuyên biệt tại Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam (IFC) hay chuyển đổi số giúp doanh nghiệp tiếp cận Tòa án thuận tiện hơn. Ở mảng phát triển bền vững, chuyên trang cũng đã sớm phân tích quy định cấm nhập khẩu hàng hóa liên quan đến cưỡng bức lao động. Điều đó cho thấy chuyên trang hiểu rằng ESG đã trở thành một yêu cầu pháp lý, không còn chỉ là khẩu hiệu", ông nhấn mạnh.

Là chuyên trang của Báo Công lý, TS. Nguyễn Hoàng Hiệp cho rằng, ấn phẩm có ba giá trị riêng cần tiếp tục phát huy. Một là lợi thế gắn với thực tiễn xét xử, từ đó biến bản án, án lệ thành bài học quản trị - điều ít ấn phẩm làm được. Hai là độ tin cậy và chuẩn mực pháp lý trong một môi trường thông tin nhiều nhiễu. Ba là vai trò cầu nối giữa doanh nghiệp với cơ quan tư pháp và cơ quan hoạch định chính sách.

"Tôi cũng mong các nội dung về sản phẩm, thị trường được nhìn qua lăng kính pháp lý, chẳng hạn từ góc độ quyền lợi người tiêu dùng, để giữ được bản sắc riêng của chuyên trang", TS. Nguyễn Hoàng Hiệp nói thêm.

Từ góc nhìn kinh tế ứng dụng, TS. Nguyễn Hoàng Hiệp cho rằng doanh nghiệp trước hết phản ứng với các động lực kinh tế. Theo ông, khi chi phí tuân thủ thấp hơn chi phí vi phạm, văn hóa thượng tôn pháp luật mới có nền tảng bền vững. Từ đó, ông gợi mở 4 nhóm nội dung mà Doanh nhân & Công lý có thể tiếp tục đi sâu.

Trước hết là giúp doanh nghiệp giảm chi phí tuân thủ, bằng cách chuyển các quy định mới thành những việc cụ thể cần làm, đồng thời chỉ ra những sai sót thường gặp, nhất là với doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh.

Ở góc độ an toàn pháp lý, ông Hiệp cho rằng chuyên trang nên tăng cường phân tích các tranh chấp điển hình, giới thiệu các phương thức trọng tài, hòa giải thương mại và làm rõ ranh giới giữa quan hệ kinh tế, dân sự với trách nhiệm hình sự.

Một hướng khác được ông đặc biệt quan tâm là tuân thủ trong kỷ nguyên số và phát triển bền vững. Nội dung có thể bao quát từ bảo vệ dữ liệu cá nhân, trách nhiệm khi ứng dụng trí tuệ nhân tạo đến các yêu cầu về ESG và truy xuất nguồn gốc từ thị trường xuất khẩu. Theo ông, công nghệ vừa tạo ra những rủi ro pháp lý mới, vừa có thể giúp doanh nghiệp minh bạch hóa quản trị với chi phí thấp hơn. Vì vậy, báo chí cần chỉ ra được cả hai mặt, đồng thời phân biệt giữa phát triển bền vững thực chất với những biểu hiện “tẩy xanh”.

Bên cạnh đó, ông Hiệp cũng đề cập yêu cầu bảo vệ quyền cạnh tranh lành mạnh của doanh nghiệp. Theo ông, Doanh nhân & Công lý có thể trở thành một diễn đàn để doanh nghiệp phản ánh các điểm nghẽn thể chế, đồng thời lên tiếng trước những hành vi gian lận thương mại, hàng giả, thao túng thị trường trên cơ sở khách quan và có căn cứ.

Từ những gợi mở này, khoảng riêng của Doanh nhân & Công lý cũng hiện rõ hơn: Không chạy theo toàn bộ dòng tin kinh tế, mà đi sâu vào những vấn đề thị trường có lớp pháp lý phía sau - từ hợp đồng, tranh chấp, sở hữu trí tuệ đến dữ liệu, ESG và cạnh tranh.

Trong khi đó, chia sẻ với Doanh nhân & Công lý từ góc độ kinh nghiệm cá nhân trong quá trình làm việc với doanh nghiệp và triển khai các giải pháp chuyển đổi số, ông Nguyễn Minh Đức, Giám đốc Trung tâm Kinh doanh Khách hàng - VNPT Hà Nội, cho rằng môi trường số đang làm thay đổi cách báo chí tiếp cận và xây dựng quan hệ với độc giả.

Theo ông Đức, với một chuyên trang hướng tới cộng đồng doanh nghiệp, doanh nhân như Doanh nhân & Công lý, độc giả không chỉ là người tiếp nhận thông tin. Trong môi trường số, họ có thể phản hồi, đặt câu hỏi, chia sẻ kinh nghiệm, cung cấp dữ liệu, kết nối với những người cùng mối quan tâm và cùng tạo ra giá trị. Vì vậy, chuyên trang có thể từng bước xây dựng một mạng lưới độc giả số, thay cho mối quan hệ một chiều giữa tòa soạn và người đọc.

Từ cách tiếp cận đó, ông Đức cho rằng câu chuyện ứng dụng AI trong báo chí không nên dừng ở việc sử dụng thêm một công cụ để sản xuất bài nhanh hơn. Hướng đi dài hơn là xây dựng nền tảng tòa soạn số, trong đó dữ liệu trở thành tài sản, AI hỗ trợ nâng cao năng lực, Cloud và hạ tầng số tạo nền móng, còn nhà báo vẫn giữ vai trò trung tâm trong việc xác minh, phân tích và chịu trách nhiệm về nội dung.

Với Doanh nhân & Công lý, ông gợi mở 5 lớp giá trị có thể phát triển từ công nghệ và dữ liệu: Tiếp cận - Gắn kết - Cá nhân hóa - Kết nối - Hợp tác. Nội dung không chỉ cần đến đúng người, đúng kênh, đúng thời điểm, mà còn có thể được phát triển thành những trải nghiệm tương tác; từng bước cá nhân hóa theo nhu cầu của từng nhóm doanh nghiệp, doanh nhân; đồng thời mở rộng khả năng kết nối giữa doanh nghiệp, chuyên gia, cơ quan quản lý, nhà đầu tư và cộng đồng.

Theo ông Đức, nếu đi theo hướng này, Doanh nhân & Công lý có thể vượt ra ngoài vai trò của một chuyên trang cung cấp tin tức để từng bước trở thành nền tảng thông tin, dữ liệu và kết nối dành cho cộng đồng doanh nghiệp, doanh nhân. Trong đó, báo chí vẫn giữ vai trò tổ chức, xác minh, kết nối và lan tỏa tri thức.

Thực hiện: Nhật Minh