
Vàng vừa trải qua một phiên giảm mạnh sau khi thị trường nâng xác suất Fed tăng lãi suất vào tháng 9. Tuy nhiên, cú giảm gần 3% chưa đủ để kết luận xu hướng tăng đã đảo chiều. Điều đáng chú ý hơn nằm ở chỗ cấu trúc kỹ thuật ngắn hạn đã yếu đi, trong khi những động lực hỗ trợ vàng về trung và dài hạn chưa biến mất.
Thị trường không chỉ bán vàng, mà đang "định giá lại" lãi suất Fed
Cú giảm ngày 28/8 diễn ra rất nhanh.
Theo Reuters, lúc 17h44 GMT ngày 28/8, tương đương 0h44 ngày 29/8 theo giờ Việt Nam, vàng giao ngay mất 2,9%, xuống 4.567,23 USD/ounce - mức thấp nhất kể từ ngày 20/8. Vàng kỳ hạn tháng 12 tại Mỹ cũng mất 2,9%, chốt ở 4.529,90 USD/ounce.
Tính theo mức giá Reuters ghi nhận, vàng giảm khoảng 2,9% trong tuần, sau khi từng lên 4.696,18 USD/ounce vào ngày 25/8.
58%
Xác suất thị trường đặt cược Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ tăng lãi suất tại cuộc họp tháng 9, tăng từ 36% trước bài phát biểu của Chủ tịch Fed Kevin Warsh tại Jackson Hole.
(Nguồn: CME FedWatch, Reuters dẫn lại).

Điểm đáng chú ý không chỉ nằm ở việc vàng bị bán mạnh.
Phản ứng của kim loại quý diễn ra trong bối cảnh thị trường tài chính định giá lại triển vọng lãi suất của Mỹ sau bài phát biểu của Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Kevin Warsh tại Jackson Hole.
Ông Warsh không khẳng định Fed sẽ tăng lãi suất tại cuộc họp tháng 9. Thay vào đó, ông nhấn mạnh lạm phát vẫn cao hơn mục tiêu và Fed còn việc phải làm nếu chưa đủ tin tưởng rằng lạm phát đang quay về mục tiêu 2% một cách rõ ràng và với tốc độ phù hợp.
Thông điệp này được thị trường nhìn nhận theo hướng thận trọng hơn về chính sách tiền tệ, qua đó làm tăng kỳ vọng Fed có thể tiếp tục thắt chặt nếu áp lực giá chưa hạ nhiệt đủ nhanh.
Đây là khác biệt quan trọng. Fed chưa đưa ra một cam kết chính sách, nhưng thông điệp đủ cứng rắn để nhà đầu tư điều chỉnh kỳ vọng.
Sau bài phát biểu, xác suất thị trường đặt cược Fed nâng lãi suất tại cuộc họp tháng 9 tăng từ 36% lên 58%, trong khi xác suất tăng lãi suất vào tháng 12 được định giá ở mức 89%, theo công cụ CME FedWatch được Reuters dẫn lại. Đồng USD cũng lên mức cao nhất trong một tuần, qua đó gia tăng sức ép lên giá vàng.
Trong bài phát biểu chính thức tại Jackson Hole, ông Warsh cho biết chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) tăng 3,7% trong 12 tháng, cao đáng kể so với mục tiêu 2% của Fed. Ông đánh giá thị trường lao động vẫn khá ổn định, tỷ lệ thất nghiệp ở mức 4,1%, và cho rằng ở thời điểm hiện tại, trọng tâm chính của Fed cần đặt vào ổn định giá cả.
Với vàng, sự thay đổi trong kỳ vọng chính sách tiền tệ tạo sức ép theo hai hướng. Thứ nhất, triển vọng lãi suất cao hơn làm tăng sức hấp dẫn tương đối của các tài sản sinh lãi, trong khi vàng không tạo ra lợi suất. Thứ hai, USD mạnh lên khiến vàng - vốn được định giá bằng đồng bạc xanh trên thị trường quốc tế - trở nên đắt hơn đối với người mua sử dụng các đồng tiền khác.
Nói cách khác, cú giảm mạnh ngày 28/8 trước hết phản ánh việc thị trường tái định giá triển vọng lãi suất của Fed sau thông điệp cứng rắn hơn về lạm phát, thay vì tự thân nó cho thấy xu hướng nắm giữ vàng dài hạn đã đảo chiều.

Jackson Hole chỉ là chất xúc tác cho nhịp điều chỉnh?
Một lớp nguyên nhân khác nằm ngay trong nhịp tăng mạnh của vàng trước đó.
David Morrison, chuyên gia thị trường cấp cao tại Trade Nation, cho rằng vàng đã rơi vào trạng thái tương đối “quá mua” sau đợt tăng kéo dài trong 5 tuần. Theo ông, diễn biến ngày 28/8 có thể trở thành chất xúc tác cho một nhịp điều chỉnh sâu hơn, giúp thị trường giải tỏa bớt trạng thái quá mua và thiết lập lại mặt bằng giá.
Kitco ghi nhận vàng bước vào tuần cuối tháng 8 với đà tăng hướng tới 4.700 USD/ounce, trước khi chuỗi 5 tuần tăng liên tiếp bị chặn lại bởi cú bán mạnh sau bài phát biểu tại Jackson Hole. Dù giảm sâu trong phiên 28/8, vàng vẫn tăng khoảng 10% trong tháng 8.
Điều đó cho thấy Jackson Hole có thể là tác nhân trực tiếp kích hoạt đợt bán, nhưng mức độ điều chỉnh còn liên quan đến việc giá vàng đã tăng khá nhanh trước đó và thị trường xuất hiện nhu cầu chốt lời.
THUẬT NGỮ
“Quá mua”ở đây không đồng nghĩa với việc vàng nhất thiết đang được định giá quá cao xét về yếu tố cơ bản. Đây là thuật ngữ phân tích kỹ thuật, thường dùng để mô tả trạng thái giá đã tăng mạnh trong một khoảng thời gian, qua đó làm gia tăng khả năng xuất hiệnhoạt động chốt lời hoặc một nhịp điều chỉnh ngắn hạn.
Bởi vậy, Jackson Hole có thể được xem là chất xúc tác thúc đẩy việc thu hẹp các vị thế mua ngắn hạn trên thị trường vàng.
Cách lý giải này cũng giúp phân biệt hai khái niệm thường bị trộn lẫn:Điều chỉnhvàđảo chiều xu hướng.
Một nhịp điều chỉnh có thể khiến giá giảm mạnh sau giai đoạn tăng nhanh, nhưng chưa đồng nghĩa với việc xu hướng lớn hơn đã thay đổi. Trong khi đó, để xác nhận một quá trình đảo chiều, thị trường thường cần thêm nhiều tín hiệu: các vùng hỗ trợ quan trọng bị xuyên thủng, cấu trúc giá hình thành đỉnh sau thấp hơn đỉnh trước, đáy sau thấp hơn đáy trước, đồng thời những động lực cơ bản từng hỗ trợ giá cũng suy yếu.
“Diễn biến giá hiện tại có thể là chất xúc tác cho một nhịp điều chỉnh đáng kể hơn. Điều đó có thể khiến một số người mua dao động, nhưng cũng có thể loại bỏ những nhà đầu tư thiếu vững vàng và tạo ra một nền giá mới, giúp thị trường thiết lập lại và tạo cơ hội để động lượng được xây dựng trở lại ở các mức thấp hơn.”
David Morrison- Chuyên gia thị trường cấp cao, Trade Nation
Với diễn biến ngày 28/8, bằng chứng rõ nhất mới là một nhịp điều chỉnh mạnh. Chưa có đủ cơ sở để khẳng định vàng đã bước vào một xu hướng giảm trung - dài hạn.

ĐIỀU CHỈNH ≠ ĐẢO CHIỀU
Hai khái niệm thường bị trộn lẫn trong phân tích thị trường
Điều chỉnh
Giá giảm sau một nhịp tăng mạnh, nhưng cấu trúc xu hướng lớn chưa nhất thiết thay đổi.
Đảo chiều
Cần thêm các tín hiệu xác nhận:
1. Vùng hỗ trợ quan trọng bị phá vỡ liên tiếp.
2. Đỉnh sau thấp hơn đỉnh trước.
3. Đáy sau thấp hơn đáy trước.
4. Các động lực cơ bản từng hỗ trợ giá suy yếu rõ rệt.
Vì sao nhiều chuyên gia chưa gọi đây là đảo chiều?
Neil Welsh, Trưởng bộ phận Kim loại tại Britannia Global Markets, cho rằng cú bán mạnh của vàng ngày 28/8 là phản ứng hợp lý khi phát biểu của Chủ tịch Fed Kevin Warsh hỗ trợ đồng USD và đẩy lợi suất trái phiếu tăng lên.
Tuy nhiên, ông không cho rằng những phát biểu này sẽ làm chệch xu hướng tăng dài hạn của vàng. Theo Neil Welsh, dù giảm mạnh trong phiên, vàng vẫn tăng khoảng 10% trong tháng 8, được hỗ trợ bởi những lo ngại về tài khóa, diễn biến trên thị trường trái phiếu Kho bạc Mỹ và nhu cầu tiếp tục đa dạng hóa danh mục trong bối cảnh kinh tế còn nhiều bất định.
Nhưng Welsh lưu ý, ngay cả sau cú bán mạnh cuối tuần, vàng vẫn tăng khoảng 10% trong tháng 8. Đợt tăng trước đó không chỉ được thúc đẩy bởi kỳ vọng về lãi suất, mà còn nhận hỗ trợ từ những lo ngại về tài khóa, diễn biến trên thị trường trái phiếu Kho bạc Mỹ và nhu cầu tiếp tục đa dạng hóa danh mục trong bối cảnh kinh tế bất định.
Theo Welsh, một thông điệp mang tính “diều hâu” từ Fed có thể kích hoạt hoạt động chốt lời, nhưng khó tự nó đảo ngược một đợt tăng được thúc đẩy bởi những động lực vĩ mô rộng hơn.
Đây cũng là điểm đáng chú ý trong câu chuyện của vàng hiện nay. Nếu đà tăng chỉ dựa vào kỳ vọng Fed sẽ hạ lãi suất, sự thay đổi trong triển vọng chính sách tiền tệ có thể gây sức ép lớn hơn lên xu hướng giá. Nhưng đợt tăng gần đây còn gắn với những yếu tố khác: áp lực nợ công, rủi ro tài khóa, biến động trên thị trường trái phiếu và nhu cầu đa dạng hóa danh mục đầu tư.
Simon-Peter Massabni, Trưởng bộ phận Phát triển kinh doanh tại XS.com, cho rằng bài toán của vàng hiện không còn đơn thuần là cuộc đối đầu giữa vàng và lãi suất. Theo ông, thị trường đang đứng giữa hai nhóm lực kéo: một bên là chính sách tiền tệ thắt chặt; bên kia là nợ công gia tăng, rủi ro tài khóa, bất định kinh tế và những điểm dễ tổn thương của thị trường tài chính.
Ở một diễn biến khác trong ngày 28/8, Dirk Willer, Giám đốc toàn cầu về Chiến lược vĩ mô và phân bổ tài sản của Citi, cho biết ngân hàng này đang ưu tiên vàng và duy trì vị thế bán đồng USD trong bối cảnh những lo ngại liên quan đến thị trường trái phiếu Kho bạc và sức ép tài khóa của Mỹ.
Những nhận định này không có nghĩa vàng chắc chắn sẽ nhanh chóng tăng trở lại. Nhưng chúng cho thấy các động lực cơ bản hỗ trợ nhu cầu đối với vàng chưa biến mất chỉ sau một thông điệp cứng rắn hơn từ Fed.
Tín hiệu kỹ thuật xấu đi - rủi ro cần theo dõi
Nếu các yếu tố cơ bản chưa đủ để xác nhận một sự đảo chiều, bức tranh kỹ thuật lại phát đi tín hiệu thận trọng hơn.
Fawad Razaqzada, chuyên gia phân tích thị trường tại FOREX.com, cho rằng cú bán mạnh ngày 28/8 đã "gây tổn thương" về mặt kỹ thuật, khi giá vàng rơi xuống dưới đường trung bình động 200 ngày (MA200) - một ngưỡng thường được giới phân tích sử dụng để đánh giá xu hướng dài hơn của thị trường.
MA200 là gì?
MA200 là đường trung bình động phản ánh mức giá trung bình của200 phiên giao dịch gần nhất, thường được sử dụng để quan sát xu hướng trung - dài hạn của thị trường.
Khi giá rơi xuống dưới MA200, điều đókhông đồng nghĩa thị trường chắc chắn đã chuyển sang xu hướng giảm, nhưng thường được xem là một tín hiệu cảnh báo rằng động lượng tăng đang suy yếu và rủi ro điều chỉnh có thể gia tăng.
Tuy nhiên, tại thời điểm đưa ra nhận định, giá vẫn đang kiểm tra đường xu hướng tăng ngắn hạn. Razaqzada xác định các vùng hỗ trợ tiếp theo quanh 4.436 USD/ounce và 4.400 USD/ounce, đồng thời cảnh báo tín hiệu kỹ thuật sẽ trở nên tiêu cực hơn nếu lực mua không xuất hiện tại những khu vực này.
VÙNG CẦN THEO DÕI
4.436USD/ounce
4.400USD/ounce
Nếu lực mua xuất hiện trở lại trong vùng4.436 - 4.400 USD/ounce, kịch bản đây chủ yếu là một nhịp điều chỉnh sau giai đoạn tăng mạnh vẫn còn cơ sở.
Ngược lại, nếu giá phá vỡ vùng hỗ trợ này, duy trì ở phía dưới và tiếp tục hình thành các đáy thấp hơn, rủi ro điều chỉnh sâu hơn sẽ gia tăng.
Vì vậy, vùng 4.400 - 4.436 USD/ounce đáng chú ý hơn việc vàng vừa giảm gần 3% trong một phiên. Nếu giá giữ được vùng này và phục hồi trở lại, kịch bản “điều chỉnh sau nhịp tăng nóng” sẽ có thêm cơ sở.
Ngược lại, nếu vàng xuyên thủng vùng hỗ trợ, duy trì ở phía dưới và tiếp tục hình thành các đáy thấp hơn, rủi ro sẽ dịch chuyển từ một nhịp chốt lời ngắn hạn sang một đợt điều chỉnh sâu và kéo dài hơn.

Phép thử tiếp theo không còn nằm ở Jackson Hole
Sau phản ứng ban đầu với bài phát biểu của Chủ tịch Fed Kevin Warsh, sự chú ý của thị trường sẽ quay trở lại với dữ liệu kinh tế Mỹ.
Bill Adams, Kinh tế trưởng Mỹ tại Fifth Third Commercial Bank, lưu ý rằng dù thị trường đã quay lại định giá khả năng Fed tăng lãi suất trong tháng 9, nhiều yếu tố vẫn có thể thay đổi từ nay đến quyết định chính sách ngày 16/9. Theo ông, bài phát biểu tại Jackson Hole cho thấy Fed để ngỏ khả năng tăng lãi suất, nhưng FOMC cũng từng phát tín hiệu tương tự tại hai cuộc họp trước và cuối cùng vẫn giữ nguyên lãi suất.
Phép thử gần nhất sẽ đến từ báo cáo việc làm tháng 8 của Mỹ. Diễn biến của số việc làm phi nông nghiệp, tỷ lệ thất nghiệp và tiền lương có thể tác động đáng kể đến cách thị trường định giá bước đi tiếp theo của Fed. Sau đó, dữ liệu lạm phát cũng sẽ trở thành một biến số quan trọng trước cuộc họp FOMC ngày 15-16/9.
Với thị trường vàng, điều đó có nghĩa Jackson Hole đã tạo ra cú sốc đầu tiên, nhưng dữ liệu việc làm và lạm phát mới là những phép thử tiếp theo đối với kỳ vọng lãi suất.
Hai kịch bản cần theo dõi
Nếu thị trường lao động vẫn vững và lạm phát tiếp tục dai dẳng:Kỳ vọng Fed duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt, thậm chí tăng thêm lãi suất, có thể tiếp tục hỗ trợ USD và lợi suất trái phiếu, qua đó gây sức ép lên vàng.
Nếu thị trường lao động suy yếu rõ rệt trong khi áp lực lạm phát hạ nhiệt:Nhà đầu tư có thể giảm kỳ vọng Fed tiếp tục thắt chặt chính sách, qua đó làm dịu bớt sức ép từ lãi suất và đồng USD đối với kim loại quý.

Nhìn từ thời điểm hiện tại, cú giảm gần 3% là một tín hiệu cảnh báo đáng kể đối với xu hướng ngắn hạn, nhưng chưa đủ để xác nhận vàng đã đảo chiều trong trung và dài hạn.
Jackson Hole đã làm thay đổi kỳ vọng về đường đi của lãi suất và trở thành chất xúc tác cho hoạt động chốt lời. Từ đây, thị trường sẽ tập trung vào hai phép thử: vàng có giữ được vùng hỗ trợ quanh 4.400 USD/ounce hay không, và các dữ liệu kinh tế sắp tới có đủ sức củng cố kỳ vọng Fed tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ hay không.
Cho đến khi hai câu hỏi đó có lời giải rõ ràng hơn, cú giảm ngày 28/8 nên được nhìn nhận trước hết như một nhịp điều chỉnh mạnh trong một xu hướng lớn hơn đang được kiểm nghiệm, thay vì một tín hiệu xác nhận rằng xu hướng tăng của vàng đã kết thúc.
