Bộ Khoa học và Công nghệ định hướng ứng dụng AI bảo vệ bản quyền báo chí

Một trong những cơ sở quan trọng cho định hướng này là Chiến lược quốc gia về trí tuệ nhân tạo đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 1671/QĐ-TTg ngày 28/8/2026. Chiến lược xác định chuyển từ tư duy ứng dụng AI đơn thuần sang nghiên cứu, phát triển và lấy AI làm năng lực cốt lõi trong quá trình chuyển đổi toàn diện các lĩnh vực kinh tế - xã hội.

Phát triển AI hỗ trợ sản xuất và bảo vệ nội dung báo chí

Đáng chú ý, tại nhóm nhiệm vụ về nghiên cứu, phát triển và ứng dụng AI, Chiến lược đặt ra định hướng ứng dụng công nghệ này trong chuyển đổi mô hình sản xuất, kinh doanh và cung cấp dịch vụ; đồng thời tăng cường năng lực phát hiện thông tin sai lệch, tin giả và nội dung độc hại.

Đối với lĩnh vực báo chí, đây là cơ sở quan trọng để nghiên cứu, phát triển các công cụ AI hỗ trợ thu thập, phân tích, kiểm chứng, biên tập, sản xuất và phân phối nội dung. Công nghệ AI cũng mở ra khả năng hỗ trợ nhận diện những nội dung bị sao chép, chỉnh sửa hoặc sử dụng trái phép trên môi trường số.

Đặc biệt, định hướng phát triển các giải pháp AI hỗ trợ bảo vệ và phát hiện xâm phạm bản quyền có ý nghĩa thiết thực trong bối cảnh nội dung báo chí ngày càng được khai thác, chia sẻ trên nhiều nền tảng. Việc ứng dụng công nghệ nhận diện, phân tích dữ liệu và đối chiếu nội dung có thể hỗ trợ cơ quan báo chí phát hiện dấu hiệu vi phạm, xác định nguồn gốc và bảo vệ sản phẩm do mình sáng tạo.

Theo định hướng của Bộ KH&CN, việc phát triển các sản phẩm AI Make in Vietnam không chỉ nhằm nâng cao năng lực công nghệ trong nước mà còn hướng tới giải quyết những bài toán thực tiễn của từng ngành, lĩnh vực, trong đó có truyền thông và báo chí.

Hoàn thiện thể chế, tạo nền tảng bảo vệ quyền tác giả

Song song với phát triển công nghệ, Bộ KH&CN chú trọng hoàn thiện hành lang pháp lý cho hoạt động nghiên cứu, phát triển và ứng dụng AI. Luật Công nghiệp công nghệ số số 71/2025/QH15 là một trong những cơ sở pháp lý quan trọng cho phát triển công nghiệp công nghệ số, tạo điều kiện hình thành các sản phẩm, dịch vụ và giải pháp công nghệ mới.

Tại họp báo thường kỳ tháng 10/2026, Ông Nguyễn Khắc Lịch, Cục trưởng Cục Công nghệ số và Trí tuệ nhân tạo cho biết, Bộ đang triển khai các cơ chế, chính sách nhằm kiểm soát những rủi ro từ công nghệ mới, trong đó có vấn đề sao chép nội dung, thông tin giả, thông tin độc hại và bảo vệ bản quyền trong môi trường AI.

Những định hướng này cho thấy bảo vệ bản quyền báo chí không chỉ dừng lại ở việc xử lý hành vi vi phạm sau khi xảy ra mà cần kết hợp các giải pháp công nghệ để chủ động nhận diện, truy vết và cảnh báo.

Trong bối cảnh AI ngày càng tham gia sâu vào quá trình sản xuất và phân phối thông tin, việc kết hợp giữa hoàn thiện thể chế, phát triển công nghệ trong nước và xây dựng công cụ bảo vệ bản quyền sẽ góp phần tạo môi trường số minh bạch, lành mạnh. Qua đó, bảo vệ giá trị sáng tạo của người làm báo, đồng thời tạo điều kiện để các cơ quan báo chí đổi mới phương thức hoạt động và thích ứng với sự phát triển của công nghệ.