Chứng khoán thế giới cuối tuần: Dầu nóng, lợi suất cao, dòng tiền chùn bước

Wall Street hồi cuối tuần nhưng dòng tiền vẫn thận trọng

Chứng khoán Mỹ bật tăng trong phiên 11/9, chấm dứt chuỗi 4 phiên đi xuống khi giá dầu hạ nhiệt và số liệu lạm phát không gây thêm bất ngờ lớn cho nhà đầu tư.

Chốt phiên, S&P 500 tăng 0,9%, lên 7.656,98 điểm; Dow Jones Industrial Average tăng 1%, đạt 52.573,29 điểm; Nasdaq Composite tăng 1%, lên 26.333,04 điểm. Russell 2000, đại diện nhóm doanh nghiệp vốn hóa nhỏ, tăng 0,4% lên 2.903,94 điểm.

Dù vậy, sắc xanh phiên cuối tuần chưa đủ xóa những phiên điều chỉnh trước đó. Tính cả tuần, S&P 500 giảm 0,8%, Dow Jones mất 1,6%, Nasdaq giảm 0,7%, còn Russell 2000 giảm 2,4%.

Diễn biến này phản ánh trạng thái giằng co của dòng tiền: Nhà đầu tư chưa rời bỏ cổ phiếu, nhưng mức độ chấp nhận rủi ro đã giảm đáng kể khi giá năng lượng, lạm phát và chi phí vốn cùng đi lên.

Dữ liệu LSEG Lipper cho thấy các quỹ cổ phiếu toàn cầu bị rút ròng 15,52 tỷ USD trong tuần kết thúc ngày 9/9, mức rút ròng lớn nhất kể từ giữa tháng 3. Riêng các quỹ cổ phiếu Mỹ ghi nhận dòng vốn rút ròng 32,27 tỷ USD, trong khi các quỹ thị trường tiền tệ hút thêm 10,72 tỷ USD.

Tuy nhiên, dòng tiền không rút đồng loạt khỏi các tài sản rủi ro khi nhóm quỹ cổ phiếu công nghệ vẫn hút khoảng 1,89 tỷ USD. Điều này cho thấy thị trường đang phân hóa thay vì chuyển hoàn toàn sang trạng thái phòng thủ.

Dầu trên 100 USD làm thay đổi bài toán thị trường

Biến số lớn nhất trong tuần đến từ năng lượng. Giá dầu Brent có lúc chạm 109,97 USD/thùng, mức cao nhất khoảng 4 tháng.

Đến cuối phiên 11/9, Brent giảm 2,81% xuống 104,61 USD/thùng; dầu WTI của Mỹ giảm 2,37%, còn 100,05 USD/thùng. Dù điều chỉnh cuối tuần, cả hai loại dầu vẫn tăng hơn 8% trong tuần.

Mức giá trên 100 USD/thùng mang ý nghĩa lớn hơn một nhịp tăng của riêng thị trường năng lượng. Giá nhiên liệu cao hơn có thể truyền dẫn sang vận tải, sản xuất và hàng hóa tiêu dùng, từ đó làm tăng áp lực lạm phát.

Khi lạm phát khó giảm, dư địa nới lỏng tiền tệ của các ngân hàng trung ương bị thu hẹp và thị trường phải tính lại triển vọng lãi suất.

Ở Mỹ, CPI tháng 8 tăng 0,4% so với tháng trước, đồng thời tăng 3,4% so với cùng kỳ năm trước. Sau báo cáo lạm phát, thị trường nâng xác suất Fed tăng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm tại cuộc họp tháng 9 lên khoảng 85%.

Chuỗi tác động vì vậy ngày càng rõ: Giá năng lượng tăng tạo thêm áp lực lạm phát, kỳ vọng lãi suất tăng lên, chi phí vốn cao hơn và định giá cổ phiếu chịu sức ép.

Chính vì thế, dầu hiện không chỉ là câu chuyện của nhóm năng lượng. Diễn biến của Brent và WTI đang trở thành một trong những biến số quan trọng nhất đối với thị trường chứng khoán và trái phiếu toàn cầu.

Lợi suất Mỹ sát 5%, áp lực định giá gia tăng

Nếu giá dầu là nguồn gây thêm sức ép lạm phát, thị trường trái phiếu lại phản ánh trực tiếp sự thay đổi kỳ vọng đối với chính sách tiền tệ.

Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm có thời điểm lên 4,9915% trong ngày 11/9, mức cao nhất gần ba năm và chỉ cách ngưỡng tâm lý 5% một khoảng rất nhỏ. Sau đó, lợi suất hạ nhiệt khi giá dầu giảm.

Ngưỡng 5% đặc biệt đáng chú ý bởi lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ là một trong những mức tham chiếu quan trọng nhất của chi phí vốn toàn cầu.

Khi lợi suất tăng, doanh nghiệp phải đối mặt với chi phí vay vốn cao hơn, trong khi trái phiếu có mức sinh lời hấp dẫn hơn cũng tạo thêm cạnh tranh đối với cổ phiếu. Tác động thường rõ hơn ở những doanh nghiệp có định giá cao hoặc phụ thuộc lớn vào dòng tiền tương lai.

Bởi vậy, thị trường hiện không chỉ quan tâm Fed có tăng lãi suất hay không mà còn theo dõi liệu đây có phải bước đi đơn lẻ hay mở đầu cho một giai đoạn chính sách tiền tệ chặt chẽ hơn.

Trong tuần qua, áp lực bán trái phiếu không chỉ xuất hiện tại Mỹ mà lan sang nhiều nền kinh tế lớn, cho thấy câu chuyện “tiền đắt” đang trở lại trên phạm vi rộng hơn.

Châu Á phân hóa, AI vẫn giữ sức hút ở những điểm riêng

Tại châu Á, tâm lý thận trọng cũng hiện rõ. Thị trường Trung Quốc và Hong Kong chịu áp lực khi nhà đầu tư chốt lời ở một số nhóm cổ phiếu công nghệ, trong khi kỳ vọng Fed tăng lãi suất làm giảm khẩu vị đối với tài sản rủi ro.

Dù vậy, sự phân hóa trong nhóm AI vẫn rất mạnh.

Shanghai Enflame Technology, nhà sản xuất chip AI được Tencent hậu thuẫn, tăng 179% ngay phiên giao dịch đầu tiên trên STAR Market sau khi doanh nghiệp huy động 6,12 tỷ nhân dân tệ, tương đương khoảng 912 triệu USD, từ đợt IPO.

Diễn biến này cho thấy câu chuyện AI chưa mất sức hút, nhưng dòng tiền đang trở nên chọn lọc hơn.

Thay vì đồng loạt mua cổ phiếu công nghệ chỉ dựa trên kỳ vọng AI, nhà đầu tư ngày càng chú ý tới những doanh nghiệp sở hữu chip, năng lực tính toán, trung tâm dữ liệu hoặc khả năng chuyển đầu tư AI thành doanh thu thực.

Tại Mỹ, Reuters cho biết Nvidia đang thảo luận khả năng tham gia với tư cách nhà đầu tư nền tảng trong kế hoạch IPO của Anthropic. Điều này cho thấy dòng vốn lớn vẫn tiếp tục tìm cơ hội trong chuỗi giá trị AI bất chấp mặt bằng lãi suất cao hơn.

Fed sẽ quyết định nhịp tiếp theo của thị trường

Bước sang tuần 14-18/9, tâm điểm lớn nhất chuyển sang cuộc họp của Fed. Thị trường hiện đặt xác suất cao cho khả năng cơ quan này tăng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm, nhưng đối với chứng khoán, bản thân một lần tăng lãi suất có thể chưa phải yếu tố quan trọng nhất.

Điều nhà đầu tư chờ đợi là thông điệp đi kèm: Fed xem đợt tăng giá năng lượng hiện nay là cú sốc tạm thời hay cho rằng lạm phát đủ dai dẳng để cần tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ.

Nếu Fed phát tín hiệu đây chỉ là một bước điều chỉnh ngắn hạn, áp lực đối với cổ phiếu có thể giảm. Ngược lại, nếu thị trường bắt đầu định giá một chu kỳ tăng lãi suất mới, nhóm cổ phiếu nhạy cảm với lãi suất và các doanh nghiệp sử dụng đòn bẩy lớn sẽ chịu sức ép nhiều hơn.

Ngoài Fed, dầu vẫn là biến số khó bỏ qua. Những gián đoạn đối với hoạt động vận tải dầu tại các tuyến hàng hải quan trọng có thể khiến chi phí năng lượng duy trì ở mức cao, tiếp tục tác động đến lạm phát và tâm lý đầu tư.

Sau nhiều tháng câu chuyện AI và lợi nhuận doanh nghiệp giữ vị trí trung tâm, các biến số vĩ mô đang quay trở lại dẫn dắt thị trường.

Phiên tăng cuối tuần của Wall Street giúp giảm bớt áp lực, nhưng chưa làm thay đổi hoàn toàn bức tranh khi dầu vẫn trên 100 USD/thùng, lợi suất trái phiếu Mỹ sát 5% và khả năng Fed nâng lãi suất đang được định giá ở mức cao.

Tuần mới vì thế có thể không chỉ là cuộc kiểm tra sức khỏe của Wall Street, mà còn là phép thử xem thị trường chứng khoán toàn cầu có thể thích nghi đến đâu khi “tiền đắt” trở lại.