Doanh nhân & Công lý | Đồng hành cùng doanh nhân, doanh nghiệp Việt Diễn đàn pháp lý

Cơ quan An ninh điều tra được bổ sung thẩm quyền điều tra 7 tội danh

Cơ quan An ninh điều tra được bổ sung thẩm quyền điều tra 7 tội danh

Đỗ Việt - Mai Đỉnh

Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi) điều chỉnh thẩm quyền giữa Cơ quan An ninh điều tra và Cơ quan Cảnh sát điều tra, giao Cơ quan An ninh điều tra của Công an nhân dân điều tra 7 tội danh, trong đó có 4 tội thuộc lĩnh vực an ninh hàng không.

Chiều 20/11, tại Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI đã biểu quyết thông qua Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi) với 458/467 đại biểu có mặt tham gia biểu quyết tán thành.

Hoàn thiện tổ chức hệ thống cơ quan điều tra

Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi) quy định hệ thống Cơ quan điều tra gồm Cơ quan điều tra của Công an nhân dân và Cơ quan điều tra trong Quân đội nhân dân.

Cụ thể, Cơ quan điều tra của Công an nhân dân gồm Cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an, Cơ quan An ninh điều tra Công an cấp tỉnh; Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an và Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an cấp tỉnh.

Trong Quân đội nhân dân, hệ thống Cơ quan điều tra gồm Cơ quan An ninh điều tra Bộ Quốc phòng, Cơ quan An ninh điều tra quân khu và tương đương; Cơ quan Điều tra hình sự Bộ Quốc phòng, Cơ quan Điều tra hình sự quân khu và tương đương, Cơ quan Điều tra hình sự khu vực.

luong-tam-quang.jpg
Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an trình bày báo cáo tóm tắt tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo luật

Trình bày báo cáo tóm tắt về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo luật, Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an cho biết, theo quy định của Đảng, tổ chức, bộ máy của Bộ Công an và Bộ Quốc phòng phải báo cáo Bộ Chính trị xem xét, cho ý kiến.

Trên cơ sở kết luận của Bộ Chính trị và quy định của Luật Tổ chức Chính phủ, Chính phủ sẽ ban hành nghị định quy định cơ cấu, tổ chức của hai bộ. Bộ trưởng Bộ Công an và Bộ trưởng Bộ Quốc phòng sẽ quy định cụ thể các đơn vị thuộc bộ thực hiện nhiệm vụ điều tra hình sự.

Vì vậy, việc quy định số lượng tối đa các cục, phòng điều tra thuộc Cơ quan điều tra của Công an nhân dân và Quân đội nhân dân trong luật là không cần thiết. Nội dung này sẽ do cấp có thẩm quyền quyết định theo quy định của Đảng và Luật Tổ chức Chính phủ.

Theo Đại tướng Lương Tam Quang, nhằm bảo đảm tính thống nhất giữa Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi) và dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi), đồng thời phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của các lực lượng trong Công an nhân dân, dự thảo luật đã điều chỉnh thẩm quyền giữa Cơ quan An ninh điều tra và Cơ quan Cảnh sát điều tra.

thong-qua-luat-to-chuc-co-quan-dieu-tra-hinh-su.jpg
Quang cảnh Kỳ họp

Theo đó, Cơ quan An ninh điều tra của Công an nhân dân được giao thẩm quyền điều tra đối với 7 tội danh. Trong đó, có 4 tội danh thuộc lĩnh vực an ninh hàng không (từ Điều 264 đến Điều 267 dự thảo Bộ luật Hình sự); 2 tội danh liên quan đến phòng, chống phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt (Điều 290 và Điều 291) và tội xúc phạm Quốc kỳ, Quốc huy, Quốc ca, Đảng kỳ (Điều 343).

Đối với đề xuất bổ sung thẩm quyền điều tra về loại tội cho các cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra, cơ quan chủ trì soạn thảo đề nghị giữ nguyên quy định như dự thảo luật.

Lý giải nội dung này, cơ quan chủ trì soạn thảo cho rằng, điều tra hình sự là hoạt động đặc thù, đòi hỏi tính chuyên nghiệp cao và liên quan trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân. Do đó, hoạt động điều tra cần được thực hiện bởi cơ quan điều tra chuyên trách và điều tra viên.

Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự hiện hành đã xác định thẩm quyền của các cơ quan phù hợp với tính chất, chức năng, nhiệm vụ quản lý nhà nước, địa bàn và lĩnh vực hoạt động chuyên ngành của từng lực lượng; đồng thời bảo đảm phân công, phân cấp rõ ràng, chuyên sâu, tránh chồng chéo trong hoạt động điều tra hình sự.

Về thẩm quyền trưng cầu giám định, yêu cầu định giá tài sản của các cơ quan Hải quan, Kiểm lâm, Kiểm ngư, báo cáo tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo luật nêu rõ: Tại Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất, Quốc hội đã xem xét hồ sơ định hướng chính sách của dự án luật, trong đó có chính sách không mở rộng thẩm quyền của các cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra.

Dự thảo luật đã bỏ quy định cho phép Hải quan, Kiểm lâm, Kiểm ngư thụ lý, điều tra trong thời hạn 1 tháng, chỉ giữ thời hạn 7 ngày để các cơ quan này tiến hành một số hoạt động điều tra ban đầu và chuyển hồ sơ vụ án cho Cơ quan điều tra.

Với thời hạn này, các cơ quan không có đủ điều kiện để thực hiện thủ tục trưng cầu giám định và yêu cầu định giá tài sản. Vì vậy, dự thảo luật không quy định thẩm quyền trưng cầu giám định, yêu cầu định giá tài sản đối với các cơ quan nêu trên.

luat-to-chuc-co-quan-dieu-tra-hinh-su.jpg
Kết quả biểu quyết

Liên quan đến việc phân công thực hiện nhiệm vụ điều tra, Đại tướng Lương Tam Quang cho biết, điểm b khoản 2 Điều 37 quy định việc phân công thực hiện nhiệm vụ theo lĩnh vực công tác; điểm c khoản 2 Điều 37 quy định việc phân công giải quyết nguồn tin về tội phạm, khởi tố, điều tra vụ án hình sự cụ thể.

Bên cạnh đó, Bộ luật Tố tụng hình sự chỉ quy định chung về công tác phân công của Thủ trưởng Cơ quan Cảnh sát điều tra cấp tỉnh đối với Điều tra viên trung cấp, Điều tra viên cao cấp là Trưởng, Phó Trưởng Công an cấp xã. Việc quy định cụ thể được thực hiện tại Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự. Do đó, cơ quan chủ trì soạn thảo đề nghị giữ nguyên nội dung này như dự thảo luật.

Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi) gồm 8 chương, 54 điều, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/3/2027.

TIN MỚI