Công chứng góp phần củng cố niềm tin pháp lý cho giao dịch, đầu tư

Chiều 15/10, tại Hà Nội, Báo Pháp luật Việt Nam phối hợp với Hiệp hội Công chứng viên Việt Nam tổ chức Tọa đàm quốc tế “Công chứng – Thiết chế bảo đảm an toàn pháp lý trong kỷ nguyên số và môi trường đầu tư nước ngoài”. Sự kiện diễn ra theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến, với sự tham gia của các chuyên gia, nhà quản lý trong và ngoài nước.

Phát biểu tại sự kiện, ông Đào Duy An, Phó Chủ tịch Hiệp hội Công chứng viên Việt Nam, nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm an toàn pháp lý cho các giao dịch dân sự, kinh tế trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng. Công chứng có vai trò kiểm tra tính hợp pháp, xác định sự tự nguyện của các bên, phòng ngừa tranh chấp, qua đó bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp, nhà đầu tư.

Mối quan hệ giữa công nghệ và trách nhiệm nghề nghiệp của công chứng viên là một nội dung được các chuyên gia tập trung phân tích. Ông Olivier Vix, đại diện Hội đồng Công chứng Tối cao Pháp khu vực Đông Nam Á và Trung Quốc, cho rằng dữ liệu số và công nghệ dù phát triển đến đâu cũng không thể thay thế vai trò của công chứng viên trong việc kiểm tra năng lực hành vi dân sự, xác minh ý chí tự nguyện thực sự của các bên tham gia giao dịch.

Làm rõ sự khác biệt giữa công chứng và đăng ký hành chính, bà Emmanuelle Crossoire, thuộc Hội đồng Công chứng Tối cao Pháp khu vực Đông Nam Á, phân tích: Công chứng thực hiện việc kiểm soát pháp lý ngay từ đầu, giúp hạn chế rủi ro trước khi giao dịch được đưa vào hệ thống đăng ký. Hai quy trình có tính bổ trợ, cùng góp phần củng cố niềm tin cho thị trường.

Kinh nghiệm triển khai công chứng điện tử tại Uzbekistan được ông Mukhammad Khomidov, đại diện Hiệp hội Công chứng Uzbekistan, chia sẻ tại tọa đàm. Theo đó, nước này đã kết nối hoạt động công chứng điện tử với cơ sở dữ liệu của hơn 30 cơ quan nhà nước, giúp rút ngắn thời gian thực hiện giao dịch và tăng tính minh bạch cho thị trường bất động sản. Cơ chế tài khoản phong tỏa cũng được áp dụng nhằm bảo vệ an toàn tài chính cho các bên.

Từ thực tiễn Việt Nam, bà Lê Thị Dung, Trưởng Ban Chuyên môn Hiệp hội Công chứng viên Việt Nam, chia sẻ những kết quả của quá trình xã hội hóa hoạt động công chứng, đồng thời khẳng định vai trò của thiết chế bổ trợ tư pháp này trong củng cố niềm tin của nhà đầu tư.

Các đại biểu cũng trao đổi về hoàn thiện thể chế, tăng cường kết nối dữ liệu và nâng cao hiệu quả phối hợp giữa hoạt động công chứng với các thủ tục hành chính.

Phát biểu tại tọa đàm, ông Vũ Hoài Nam, Tổng Biên tập Báo Pháp luật Việt Nam, nhấn mạnh mục tiêu của xây dựng, hoàn thiện pháp luật và đổi mới tổ chức thi hành pháp luật là tạo động lực phát triển, bảo vệ tốt nhất quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp. Việc nghiên cứu, sửa đổi chính sách, pháp luật về công chứng cần hướng đến mục tiêu phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Đánh giá cao các ý kiến của chuyên gia quốc tế, ông Vũ Hoài Nam cho rằng Việt Nam có thể nghiên cứu, tiếp thu kinh nghiệm từ những quốc gia có hoạt động công chứng phát triển sớm. Tuy nhiên, việc vận dụng cần phù hợp với điều kiện thực tiễn, đặc thù của Việt Nam, xuất phát từ thực tế giao dịch và bảo đảm hài hòa yêu cầu quản lý với bảo vệ quyền lợi của người dân, doanh nghiệp.