Đánh giá đóng góp của công nghiệp văn hóa bằng dữ liệu
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đang dự thảo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ ban hành Bộ chỉ tiêu thống kê về đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế.
Theo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, việc xây dựng bộ chỉ tiêu nhằm theo dõi, đánh giá một cách đầy đủ hơn vai trò của các ngành công nghiệp văn hóa trong nền kinh tế; đồng thời phục vụ công tác quản lý nhà nước, hoạch định chính sách và xây dựng cơ sở dữ liệu thống nhất về đóng góp kinh tế của lĩnh vực này.
Điểm đáng chú ý là dự thảo không chỉ dừng ở việc thống kê doanh thu hay quy mô thị trường mà hướng tới đánh giá toàn diện năng lực phát triển của hệ sinh thái công nghiệp văn hóa, từ hạ tầng, nhân lực, sản phẩm, dịch vụ đến mức độ ứng dụng công nghệ số.
Theo dự thảo, bộ chỉ tiêu bao quát 10 nhóm ngành công nghiệp văn hóa gồm điện ảnh; mỹ thuật, nhiếp ảnh và triển lãm; nghệ thuật biểu diễn; phần mềm và trò chơi giải trí; quảng cáo; thủ công mỹ nghệ; du lịch văn hóa; thiết kế sáng tạo; truyền hình - phát thanh và xuất bản.
Dự kiến bộ chỉ tiêu gồm 46 chỉ tiêu, được chia thành 6 nhóm lớn.
Nhóm chỉ tiêu về đóng góp kinh tế tập trung đo lường giá trị tăng thêm, doanh thu, tốc độ tăng trưởng, vốn đầu tư và tỷ trọng đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa trong nền kinh tế.
Nhóm lao động và nguồn nhân lực sáng tạo phản ánh quy mô lao động, tỷ lệ lao động qua đào tạo, thu nhập bình quân và năng suất lao động.
Trong khi đó, nhóm sản phẩm và thị trường công nghiệp văn hóa tập trung vào các chỉ số phản ánh sức sống của thị trường như số lượng phim sản xuất, buổi biểu diễn nghệ thuật, sản phẩm trò chơi điện tử, sản phẩm quảng cáo, xuất bản phẩm hay mức chi tiêu của người dân cho các sản phẩm và dịch vụ văn hóa.
Một điểm mới đáng chú ý là dự thảo bổ sung nhóm chỉ tiêu về chuyển đổi số và sở hữu trí tuệ, phản ánh mức độ ứng dụng công nghệ số trong hoạt động sản xuất, kinh doanh cũng như việc bảo hộ tài sản trí tuệ của lĩnh vực văn hóa.
Ngoài ra, các chỉ số về thương mại hóa và nguồn lực phát triển cũng được đưa vào theo dõi, bao gồm hoạt động xuất nhập khẩu sản phẩm văn hóa, quy mô doanh nghiệp, vốn đầu tư ngoài nhà nước, đầu tư trực tiếp nước ngoài và nguồn nhân lực sáng tạo.
Theo đánh giá của cơ quan soạn thảo, công nghiệp văn hóa là lĩnh vực liên ngành, có tính liên kết vùng cao và liên quan đến nhiều chủ thể khác nhau. Vì vậy, việc hình thành hệ thống dữ liệu thống nhất không chỉ giúp lượng hóa đóng góp kinh tế mà còn tạo cơ sở nhận diện rõ hơn tiềm năng phát triển của từng ngành.
Trong bối cảnh kinh tế sáng tạo và chuyển đổi số ngày càng phát triển, việc lượng hóa đóng góp của công nghiệp văn hóa được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng để xây dựng chính sách phù hợp, thúc đẩy đầu tư và khai thác hiệu quả hơn các nguồn lực văn hóa trong phát triển kinh tế.