Doanh nghiệp siêu nhỏ được sử dụng người thân phụ trách kế toán từ ngày 1/7
Theo Thông tư 58/2026/TT-BTC vừa được Bộ Tài chính ban hành, từ ngày 1/7, doanh nghiệp siêu nhỏ được phép bố trí người thân trong gia đình thực hiện công tác kế toán và không bắt buộc phải bổ nhiệm kế toán trưởng.
Quy định mới được kỳ vọng sẽ giúp các doanh nghiệp quy mô nhỏ giảm chi phí nhân sự, đơn giản hóa bộ máy quản lý và thuận lợi hơn trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Theo Thông tư 58/2026/TT-BTC, đối tượng áp dụng là các doanh nghiệp siêu nhỏ, được xác định theo quy định của pháp luật về hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Cụ thể, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy sản, công nghiệp và xây dựng được xếp vào nhóm siêu nhỏ khi có số lao động tham gia bảo hiểm xã hội bình quân năm không quá 10 người và doanh thu năm không quá 3 tỷ đồng hoặc tổng nguồn vốn không quá 3 tỷ đồng.
Đối với lĩnh vực thương mại và dịch vụ, tiêu chí tương ứng là không quá 10 lao động tham gia bảo hiểm xã hội bình quân năm và doanh thu không quá 10 tỷ đồng hoặc tổng nguồn vốn không quá 3 tỷ đồng.
Ngoài doanh nghiệp siêu nhỏ, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có nhu cầu cũng được lựa chọn áp dụng chế độ kế toán theo Thông tư 58/2026/TT-BTC để thực hiện công tác kế toán phù hợp với hoạt động sản xuất, kinh doanh của mình.
Một trong những điểm mới đáng chú ý của Thông tư 58/2026/TT-BTC là quy định nới lỏng điều kiện tổ chức bộ máy kế toán đối với doanh nghiệp siêu nhỏ.
Theo đó, doanh nghiệp được phép bố trí người thân của người đại diện theo pháp luật, người quản lý doanh nghiệp hoặc người phụ trách tài chính - kế toán làm công tác kế toán.
Đồng thời, doanh nghiệp cũng có thể giao nhiệm vụ kế toán cho người đang đảm nhiệm các vị trí quản lý, điều hành, thủ kho, thủ quỹ, người thường xuyên thực hiện hoạt động mua bán tài sản hoặc thuê dịch vụ kế toán theo nhu cầu thực tế.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp siêu nhỏ không bắt buộc phải bổ nhiệm kế toán trưởng. Trường hợp bố trí người phụ trách kế toán thay cho kế toán trưởng, người này được quyền ký trên chứng từ kế toán, sổ kế toán và báo cáo tài chính của doanh nghiệp theo quy định.
Từ ngày 1/7/2026, doanh nghiệp siêu nhỏ được phép sử dụng người thân trong gia đình làm công tác kế toán theo quy định mới tại Thông tư 58/2026/TT-BTC. Đồng thời, các doanh nghiệp này không bắt buộc phải bổ nhiệm kế toán trưởng. Trường hợp bố trí người phụ trách kế toán, người này được ký thay kế toán trưởng trên các chứng từ kế toán, sổ kế toán và báo cáo tài chính của doanh nghiệp.
So với quy định hiện hành tại Thông tư 132/2018/TT-BTC, Thông tư 58/2026/TT-BTC bổ sung nhiều quy định mới về tổ chức công tác kế toán đối với doanh nghiệp siêu nhỏ. Về chế độ kế toán, doanh nghiệp thực hiện ghi sổ và lập báo cáo tài chính căn cứ theo phương pháp nộp thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp.
Trường hợp thay đổi phương pháp nộp thuế hoặc không còn đáp ứng tiêu chí doanh nghiệp siêu nhỏ, doanh nghiệp được tiếp tục áp dụng chế độ kế toán hiện hành đến hết năm tài chính trước khi chuyển sang chế độ phù hợp theo quy định.
Thông tư cũng cho phép doanh nghiệp siêu nhỏ lựa chọn áp dụng chế độ kế toán dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa phù hợp với nhu cầu quản lý, nhưng phải thực hiện nhất quán trong suốt năm tài chính. Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh nếu lựa chọn áp dụng Thông tư 58/2026/TT-BTC cũng phải tuân thủ nguyên tắc này.
Ngoài ra, doanh nghiệp được chủ động sửa đổi, bổ sung biểu mẫu chứng từ, sổ kế toán để phù hợp với hoạt động sản xuất kinh doanh, nhưng vẫn phải bảo đảm tuân thủ quy định của Luật Kế toán. Thông tư 58/2026/TT-BTC có hiệu lực từ ngày 1/7/2026 và áp dụng cho các năm tài chính bắt đầu từ ngày này trở đi.