Ranh giới pháp lý phía sau hành vi “giúp người yêu” bỏ trốn
Phiên tòa xét xử Bùi Đình Khánh cùng 18 bị cáo tại Quảng Ninh ngày 13/5 thu hút sự chú ý không chỉ bởi tính chất đặc biệt nghiêm trọng của vụ án ma túy có sử dụng vũ khí quân dụng tấn công lực lượng công an, mà còn bởi sự xuất hiện của một bị cáo nữ mới 21 tuổi - bạn gái của Khánh, bị truy tố về hành vi che giấu tội phạm.

Trong phòng xử án, phía sau những lời khai về ma túy, súng đạn và cuộc truy bắt nghẹt thở là một câu chuyện khác khiến nhiều người lặng đi: ranh giới giữa tình cảm cá nhân và hành vi tiếp tay cho tội phạm đôi khi chỉ bắt đầu từ vài cuộc gọi.
Theo cáo trạng, sau khi nổ súng khiến Thiếu tá Nguyễn Đăng Khải hy sinh, Bùi Đình Khánh tiếp tục dùng súng tấn công lực lượng công an yểm trợ nhằm tìm đường thoát thân. Trong quá trình bỏ trốn, Khánh gọi điện tìm người hỗ trợ.
Cơ quan tố tụng xác định, bạn gái của Khánh đã liên hệ taxi, chuyển tiền và kết nối nơi lẩn trốn dù biết bị cáo liên quan đến hành vi mua bán ma túy và sử dụng trái phép vũ khí quân dụng gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng.
Chi tiết ấy khiến vụ án không còn đơn thuần là câu chuyện về một đường dây ma túy hay sự manh động của tội phạm có vũ trang. Nó còn đặt ra câu hỏi day dứt về nhận thức pháp luật của một bộ phận người trẻ - những người đôi khi bước vào vòng tố tụng không phải với vai trò trực tiếp gây án, mà từ suy nghĩ mình chỉ đang “giúp người quen”, “giúp người yêu” trong lúc nguy cấp.
Trao đổi về vụ việc, luật sư Phan Khắc Nghiêm cho rằng, trong cuộc đấu tranh với tội phạm ma túy, hành vi dùng súng bắn lực lượng chức năng khiến chiến sĩ công an hy sinh khi thi hành công vụ là tội ác đặc biệt nghiêm trọng, xâm phạm trực tiếp đến pháp luật và trật tự xã hội.
Theo luật sư, kể cả không có sự bàn bạc hay hứa hẹn từ trước, bất kỳ ai chủ động che giấu đối tượng phạm tội, cất giấu hung khí, xóa dấu vết hiện trường hoặc cản trở cơ quan điều tra đều có thể bị xử lý nghiêm theo quy định pháp luật.
Dẫn chiếu Điều 18 và Điều 389 Bộ luật Hình sự năm 2015, luật sư Phan Khắc Nghiêm nhấn mạnh hành vi bao che cho các tội danh đặc biệt nghiêm trọng như giết người, sản xuất, mua bán, vận chuyển trái phép chất ma túy có thể cấu thành tội “Che giấu tội phạm” với mức hình phạt nghiêm khắc.
Điều đó cũng đồng nghĩa, trong những vụ án nghiêm trọng, chỉ một hành động như gọi xe, chuyển tiền, tìm nơi lẩn trốn… nếu được thực hiện trong bối cảnh biết rõ đối tượng đang phạm tội hoặc bị truy bắt, cũng có thể khiến một người từ vị trí người quen trở thành bị cáo trước vành móng ngựa.
Giữa phòng xử án ở Quảng Ninh hôm ấy, có lẽ không chỉ các bị cáo chờ đợi phán quyết của pháp luật. Đó còn là sự đối diện âm thầm với một “phiên tòa” khác - nơi mỗi người phải tự nhìn lại lựa chọn của chính mình.
Một người chiến sĩ đã không thể trở về sau cuộc truy bắt. Sự hy sinh của Thiếu tá Nguyễn Đăng Khải để lại khoảng trống khó bù đắp đối với gia đình, người thân và đồng đội. Phía sau bản án dành cho các bị cáo là những mất mát kéo dài mà không phán quyết nào có thể khỏa lấp.
Ở chiều ngược lại, gia đình các bị cáo cũng phải đối diện với một cú sốc lớn. Một cô gái mới 21 tuổi vướng vòng lao lý chỉ vì những cuộc gọi hỗ trợ người yêu bỏ trốn là điều có lẽ không bậc cha mẹ nào nghĩ tới khi con mình bắt đầu một mối quan hệ tình cảm.
Vụ án thêm một lần phản ánh thực tế đáng lo ngại về sự manh động của tội phạm ma túy hiện nay. Các đối tượng không chỉ mua bán heroin số lượng lớn mà còn chuẩn bị vũ khí quân dụng, phương án chống trả và mạng lưới hỗ trợ nhằm che giấu, tiếp tay cho nhau bỏ trốn sau khi gây án.
Nhưng phía sau ma túy và súng đạn còn là khoảng trống về nhận thức pháp luật trong một bộ phận người trẻ. Không ít người vẫn nhầm lẫn giữa sự thủy chung và việc bất chấp đúng sai để bảo vệ người mình yêu.
Trong khi đó, pháp luật luôn có ranh giới rõ ràng. Tình cảm cá nhân không thể trở thành lý do để tiếp tay cho hành vi phạm tội. Bởi một tình yêu đúng nghĩa không thể được xây dựng trên sự che giấu, bất chấp pháp luật hay đánh đổi bằng sự bình yên của người khác.