Siết đấu giá đất: Người bỏ cọc, không nộp tiền trúng đấu giá sẽ bị cấm tới 5 năm

Ngày 6/1/2026, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 66.11/2026/NQ-CP quy định việc xử lý khó khăn, vướng mắc trong đấu giá quyền sử dụng đất đối với trường hợp giao đất ở theo Luật Đất đai. Nghị quyết đồng thời đưa ra các biện pháp mạnh nhằm ngăn chặn tình trạng trục lợi, bỏ cọc sau khi trúng đấu giá.

Nghị quyết quy định rõ về mức tiền đặt trước khi tham gia đấu giá quyền sử dụng đất giao đất ở cho cá nhân, cũng như chế tài xử lý đối với người trúng đấu giá nhưng không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính. Đây là những nội dung được dư luận đặc biệt quan tâm trong bối cảnh thời gian qua xuất hiện nhiều trường hợp trả giá cao để “giữ chỗ”, sau đó bỏ cọc, gây nhiễu loạn thị trường đất đai.

Theo Luật Đấu giá tài sản năm 2016 (được sửa đổi, bổ sung năm 2024), tiền đặt trước tham gia đấu giá quyền sử dụng đất giao đất ở cho cá nhân dao động từ 5% đến 20% giá khởi điểm. Tuy nhiên, Nghị quyết mới nâng mức này lên tối thiểu 10% và tối đa 50% giá khởi điểm. Việc tăng tiền đặt trước được xác định là giải pháp quan trọng nhằm hạn chế tình trạng trả giá bất thường rồi bỏ cọc.

Đáng chú ý, Nghị quyết quy định cụ thể chế tài cấm tham gia đấu giá quyền sử dụng đất đối với người trúng đấu giá vi phạm nghĩa vụ nộp tiền. Theo đó, người trúng đấu giá không nộp tiền trúng đấu giá, dẫn đến việc hủy quyết định công nhận kết quả đấu giá, có thể bị cấm tham gia đấu giá từ 2 đến 5 năm. Trường hợp nộp không đầy đủ tiền trúng đấu giá, thời hạn cấm tham gia đấu giá từ 6 tháng đến 3 năm.

Cơ quan có thẩm quyền phê duyệt kết quả trúng đấu giá đồng thời là cơ quan quyết định việc cấm tham gia đấu giá. Trong thời hạn 10 ngày kể từ khi ban hành quyết định hủy kết quả đấu giá, cơ quan này phải xem xét, ban hành quyết định cấm theo quy định.

Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 6/1/2026 đến hết ngày 28/2/2027 và được áp dụng ưu tiên nếu có quy định khác với các văn bản pháp luật liên quan trong cùng thời gian hiệu lực.