Việt Nam ưu tiên thu hút đầu tư công nghệ cao, kinh tế xanh từ Nhật Bản
Thủ tướng Phạm Minh Chính mới đây đã có buổi đối thoại với doanh nghiệp Nhật Bản nhằm thúc đẩy hợp tác, đầu tư, với tinh thần tháo gỡ dứt điểm các vướng mắc, phát huy hiệu quả cao nhất của các dự án hợp tác.
Đây là buổi đối thoại đầu tiên của Thủ tướng Chính phủ với doanh nghiệp nước ngoài trong năm 2026, sau khi Việt Nam vừa tổ chức thành công Đại hội Đảng lần thứ XIV, hoàn thành bầu cử Quốc hội khóa mới và đang chuẩn bị cho Kỳ họp thứ nhất của Quốc hội.
Tại cuộc đối thoại, đại diện các hiệp hội, doanh nghiệp của Nhật Bản và các bộ, ngành, địa phương của Việt Nam đã tập trung trao đổi về hai nội dung lớn: Những nỗ lực cải cách của Chính phủ Việt Nam-động lực quan trọng cho phát triển kinh tế và một số đề xuất, kiến nghị từ doanh nghiệp Nhật Bản.
Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam và các doanh nghiệp Nhật Bản đánh giá cao kết quả 2 cuộc đối thoại với Thủ tướng Chính phủ trong năm 2025, giúp tháo gỡ kịp thời nhiều khó khăn, vướng mắc. Các doanh nghiệp Nhật Bản bày tỏ tin tưởng, kỳ vọng lớn vào các nỗ lực cải cách mạnh mẽ mà Việt Nam đang tiến hành dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm.
Việt Nam thuộc nhóm 15 nước đang phát triển thu hút FDI lớn nhất thế giới, với tổng vốn FDI thu hút lũy kế năm 2025 đạt khoảng 530 tỷ USD; tiếp tục là điểm đến ổn định và bền vững của dòng vốn đầu tư quốc tế với tổng vốn đăng ký đạt trên 38,4 tỷ USD, tăng 0,5% so với cùng kỳ năm 2024. Vốn thực hiện của dự án đầu tư nước ngoài ước đạt trên 27,6 tỷ USD, tăng 9% so với cùng kỳ năm 2024, mức cao nhất trong 5 năm qua.
Kim ngạch thương mại hai chiều của Việt Nam năm 2025 đạt 930 tỷ USD và thuộc nhóm 20 nền kinh tế có độ mở cao nhất thế giới. Đến nay, Việt Nam đã ký kết 17 Hiệp định thương mại tự do với trên 60 quốc gia và vùng lãnh thổ, trong đó có những thị trường lớn nhất trên thế giới và ngày càng đa dạng hóa thị trường, sản phẩm, các chuỗi cung ứng.
Về kết quả cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh của Việt Nam, theo Bảng xếp hạng Sự thuận lợi kinh doanh (B-Ready) năm 2025 của Ngân hàng Thế giới, Việt Nam thuộc nhóm 20% nền kinh tế có môi trường kinh doanh tốt nhất (70,44/100 điểm) trong số 101 quốc gia được đánh giá.
Trình bày kết quả khảo sát thực trạng kinh doanh của doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam, ông Ozasa Haruhiko, Trưởng đại diện Tổ chức Xúc tiến Thương mại Nhật Bản (JETRO) cho biết tỉ lệ doanh nghiệp dự báo có lãi trong năm 2025 đạt 67,5%, mức cao nhất kể từ năm 2009. Về triển vọng kinh doanh năm 2026, có 47,6% doanh nghiệp dự báo sẽ cải thiện hơn so với năm 2025, cho thấy hoạt động kinh doanh sẽ tiếp tục tăng trưởng ổn định. Có 56,9% doanh nghiệp trả lời sẽ mở rộng kinh doanh trong thời gian tới, đứng đầu ASEAN năm thứ hai liên tiếp.
Tại buổi đối thoại, các doanh nghiệp Nhật Bản nêu một số đề xuất, kiến nghị liên quan kết nối công nghệ tiên tiến của Nhật Bản với nguồn nhân lực chất lượng cao của Việt Nam; chuyển đổi giao thông xanh; khả năng huy động vốn năng lượng (Nhóm AZEC); tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc về thủ tục đầu tư; triển khai một số dự án hạ tầng giao thông…
Phát biểu kết luận, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, cuộc đối thoại thể hiện sự coi trọng đặc biệt của Chính phủ Việt Nam đối với quan hệ hợp tác Việt Nam - Nhật Bản nói chung, cũng như đối với thành công của các doanh nghiệp Nhật Bản trong quá trình hoạt động tại Việt Nam, đóng góp vào sự phát triển thịnh vượng của cả hai nước, góp phần vào tăng trưởng từ 10% của Việt Nam và tăng trưởng của các doanh nghiệp Nhật Bản.
Trong bối cảnh tình hình thế giới biến động nhanh, phức tạp với xung đột leo thang ở nhiều khu vực; để khai thác hiệu quả hơn nữa dư địa hợp tác hai nước, Thủ tướng nhấn mạnh một số định hướng quan trọng:
Thứ nhất, Việt Nam mong muốn các doanh nghiệp Nhật Bản, với kinh nghiệm, nguồn lực và uy tín của mình sẽ hỗ trợ Việt Nam tiếp cận các nguồn đầu tư dịch chuyển, các nguồn tài chính xanh, bền vững, các nguồn đầu tư cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, nguồn vốn ODA cho các công trình hạ tầng trọng điểm của Việt Nam như dự án tuyến đường sắt đô thị số 2 Hà Nội.
Thứ hai, Việt Nam ưu tiên thu hút các dự án đầu tư hướng tới chất lượng, hiệu quả, công nghệ và bảo vệ môi trường thuộc các lĩnh vực Nhật Bản có thế mạnh như: Kinh tế xanh, kinh tế số, kinh tế tuần hoàn, kinh tế tri thức; khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, linh kiện điện tử, ô tô điện...; sản xuất chất bán dẫn, năng lượng mới, năng lượng tái tạo; trung tâm tài chính, công nghệ sinh học, y tế; nông nghiệp công nghệ cao.
Thứ ba, Thủ tướng đề nghị hai bên tăng cường hợp tác nhằm củng cố các chuỗi cung ứng, phát triển ngành công nghiệp phụ trợ, xây dựng lực lượng lao động tay nghề cao.
Thứ tư, Thủ tướng đề nghị phía Nhật Bản tiếp tục quan tâm, thúc đẩy triển khai nhanh các dự án hợp tác trọng điểm; tháo gỡ dứt điểm các vấn đề tồn đọng, vướng mắc kéo dài, trong đó có việc tái cơ cấu Nhà máy lọc dầu Nghi Sơn và đa dạng hóa nguồn dầu đầu vào từ các đối tác khác, nhất là trong bối cảnh hiện nay.
Thứ năm, Thủ tướng đề nghị các nhà đầu tư Nhật Bản tiếp tục hỗ trợ, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu và thực chất hơn vào các chuỗi cung ứng toàn cầu.
Với tinh thần "lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ", Thủ tướng Phạm Minh Chính kêu gọi các doanh nghiệp Nhật Bản tiếp tục tin tưởng và gắn bó với Việt Nam, đóng góp cho sự phát triển thịnh vượng của hai quốc gia cũng như mối quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt Nam - Nhật Bản.